Skąpane w deszczu Montalcino

Montalcino położone jest na wzniesieniu w dolinie Val d’Orcia. Wokół miasta znajdują się winnice, w których rosną winogrona Sangiovese, a z nich powstają słynne wina Brunello di Montalcino oraz Rosso di Montalcino. Jeśli jednak nie jesteście koneserami win, i tak warto odwiedzić urokliwą starówkę z pięknymi alejkami, w których mieszczą się klimatyczne restauracje i kawiarnie. Spacer po Montalcino pozwoli Wam odkryć liczne zabytki, małe kościoły i malownicze place. A sama okolica Montalcino oferuje niesamowite bogactwo krajobrazu – w końcu leży w Val d’Orcia, terenu uważanego za jeden z piękniejszych (jeśli nie najpiękniejszy) w całej Toskanii. Montalcino jest też dobrą bazą wypadową do zwiedzania innych historycznych miast, takich jak Montepulciano, Pienza czy Siena.

My trafiliśmy do Montalcino zupełnie przez przypadek. Przejeżdżając trasą od Pienzy w kierunku Pizy zobaczyliśmy brązowo – czerwone budynki usytuowane na wzgórzu. Po prostu nas zaintrygowały, a zmysł podpowiadał nam, że może to być niezwykle urokliwe miasteczko. I ów zmysł nas nie zawiódł, a od spaceru nie odwiodła nas nawet deszczowa aura.

Montalcino – ogólne informacje

Montalcino, miasto liczące niecałe 6000 mieszkańców, jest malowniczo położone na wzgórzu w słynnej dolinie Val d’Orcia, około 40 kilometrów na południe od Sieny i 120 kilometrów od Florencji. Montalcino to miejsce pełne uroku, szczycące się długą historią, które potrafi oczarować swoich gości zapierającymi dech w piersiach widokami oraz wyśmienitym, czerwonym winem.

Atrakcje w Montalcino

Absolutną atrakcją jest historyczne stare miasto z pięknymi kościołami i placami oraz średniowieczną twierdzą, która majestatycznie góruje nad miastem. Oczywiście, nie zabłysnę, jeśli powiem, że miasteczko najlepiej zwiedzać bez planu. Zagubienie się w plątaninie starych, brukowanych uliczek jest atrakcją samą w sobie. A za każdym rogiem znajdziemy z pewnością coś interesującego.

Alejki Starego Miasta

Średniowieczne zaułki miasta z niezliczonymi delikatesami i winiarniami nadają Montalcino niezwykle malowniczego uroku. Stare kamieniczki wyglądają tak, jakby chciały opowiedzieć swą długą historię. Na każdym rogu można znaleźć restauracje oferujące włoską kuchnię, więc głodomory również znajdą coś dla siebie. Najlepszą rzeczą jest po prostu spacer po Montalcino i samodzielne odkrywanie małych atrakcji, kulinarnych niespodzianek i pięknych miejsc do robienia zdjęć. Szczególnie zachęcająca jest Via Giacomo Matteotti, która prowadzi do głównego placu, ale także cicha Via Spagni, która zachwyca kamiennymi domami i ładnymi kościołami.

Twierdza Montalcino (Fortezza)

Prawdopodobnie najciekawszą atrakcją Montalcino jest Fortezza, imponująca twierdza z XIV wieku, która w tamtym okresie służyła ochronie miasta. Twierdza została zbudowana w 1361 roku, kiedy Montalcino przeszło pod panowanie pobliskiej Sieny.

Dziś można zwiedzać kompleks i cieszyć oko idealnym punktem widokowym na stare miasto ze starych murów twierdzy. Wewnątrz znajduje się fantastyczna winiarnia Enoteca la Fortezza, która oferuje doskonałe wina do spróbowania.

Sant’Agostino, Montalcino

Kościół Sant’Agostino, zbudowany między XIII a XIV wiekiem, posiada widoczne cechy architektury gotyckiej. Wewnątrz zdobią go cenne freski, głównie twórczości sieneńskiego malarza Bartolo di Fredi, działającego w Montalcino w latach 80-tych XIV wieku.

Montalcino – miasto z wina słynące

Brunello di Montalcino to wino wyprodukowane w 100% ze szczepów Sangiovese Grosso, uprawianych na zboczach wokół Montalcino. Wina wytwarzane są zgodnie z najwyższą we Włoszech klasyfikacją DOCG (Denominazione di Origine Controllata e Garantita), co oznacza produkt najwyższej jakości.

Historia Brunello oraz wymogi DOCG

Historia Brunello di Montalcino jest ściśle związana z krajobrazem otaczającym miejscowość Montalcino. Jest to obszar znany od zamierzchłych czasów z jakości swoich win. Historycy twierdzą, że możliwe jest cofnięcie się co najmniej do epoki Etrusków. W średniowieczu sława ta rosła dalej, również dzięki dużej liczbie podróżników, którzy zatrzymywali się tu w drodze do Rzymu.

W XVI wieku przywódca francuskich najemników, Blaise de Montluc, zaangażowany w obronę twierdzy Montalcino, podobno „miał twarz czerwoną od wina”. Jednak styl Sangiovese Brunello di Montalcino, który znamy dzisiaj, pojawił się dopiero w latach siedemdziesiątych XIX wieku. Jego ewolucja była w dużej mierze zasługą Clemente Santi i Ferruccio Biondi-Santi.

Ferruccio Biondi Santi dał początek pierwszej winnicy Montalcino obsadzonej wyłącznie winoroślą wybranego klonu Sangiovese, Brunello. Podejście Biondi-Santi do winiarstwa było wyjątkowe w regionie, ponieważ tworzył on jeden gatunek wina tylko z jednej odmiany winogron. W Toskanii w tamtym czasie powszechną praktyką było fermentowanie wszystkich winogron razem, niezależnie od tego, czy były to różne klony, odmiany, czy nawet kolor.

Zauważono również, że jego wina są żywsze i bardziej owocowe niż większość innych win. Tym, co sprawia, że świeżość tych win jest tym bardziej niezwykła, było to, że wina te dojrzewały w drewnianych beczkach, czasem przez ponad dekadę. Było to kluczowe odejście od standardowej praktyki w tamtym czasie.

Brunello di Montalcino zyskał reputację jednego z najlepszych włoskich win po II wojnie światowej. W lipcu 1980 roku wino otrzymało oznaczenie DOCG. Dziś jest produkowane przez prawie 200 winiarzy, z których większość to drobni rolnicy i rodzinne gospodarstwa.

Przepisy DOCG wymagają, aby winnice Brunello były sadzone na wzgórzach o dobrym nasłonecznieniu, na wysokości nieprzekraczającej 600 metrów. Limit ten ma na celu zapewnienie, że winogrona osiągną optymalną dojrzałość i smak przed zbiorem.

Naturalnie, mikroklimaty różnią się między różnymi miejscami winnic w zależności od ich ekspozycji. Winogrona uprawiane na północnych zboczach zwykle dojrzewają wolniej, co skutkuje bardziej rasowymi winami. Na południowych i zachodnich zboczach winogrona są narażone na bardziej intensywne światło słoneczne i chłodną morską bryzę, co skutkuje bardziej złożonymi i mocnymi smakami win.

Najlepsi producenci Brunello mają zwykle własne winnice na wszystkich najlepszych terenach. To pozwala im tworzyć wina bazowe z obu gatunków i wykorzystywać je do tworzenia mieszanki w pożądanym stylu.

Tradycyjne metody produkcji wina Brunello di Montalcino polegają na długim leżakowaniu w dużych, dębowych beczkach. Zgodnie z dokumentami prawnym określającym przepisy dotyczące produkcji wina Brunello di Montalcino, wino musi być wykonane w 100% z Sangiovese i leżakowane przez co najmniej cztery lata (pięć w przypadku win riserva). Dwa z tych lat muszą być spędzone w dębie, a wino musi być butelkowane co najmniej cztery miesiące przed wprowadzeniem na rynek.

Istnieje również młodsza wersja Brunello, czyli Rosso di Montalcino. Do ich produkcji można wykorzystać owoce z młodych winorośli lub z winnic mniej nasłonecznionych. Wina te zostały zaprojektowane tak, aby były bardziej przystępne cenowo, ponieważ wymagania dotyczące okresu leżakowania są znacznie obniżone.

To, czy wino Wam zasmakuje, zależy wyłącznie od Waszych gustów, ale jest to jedno z tych win, które warto poznać i być może spróbować… przynajmniej raz w życiu.