Lascaris War Rooms – tajne, podziemne centrum dowodzenia z czasów wojny

Lascaris War Rooms to sieć podziemnych tuneli i komór, w których mieściła się kwatera główna wojsk brytyjskich na Malcie. To stąd prowadzono obronę wyspy przed agresją państw Osi i kierowano wszystkimi operacjami ofensywnymi na Morzu Śródziemnym.

Ten tajny kompleks mieścił salę operacyjną dla każdej ze służb bojowych, w tym niezwykle ważną salę kontrolną myśliwców sektora RAF, z której obserwowano i kontrolowano wszystkie operacje powietrzne i morskie. W czasie wojny pracowało tam około 1000 osób. Cały kompleks był wentylowany mechanicznie – co ciekawe, to jedna z oryginalnych funkcji, która nadal działa.

W lipcu 1943 roku pokoje wojenne były używane przez generała Eisenhowera i jego naczelnych dowódców jako kwatera główna aliantów w operacji Husky, której celem było przeprowadzenie desantu na Sycylii.

Po zakończeniu wojny Lascaris War Rooms stały się kwaterą Królewskiej Marynarki Wojennej i odegrały kluczową rolę podczas kryzysu sueskiego w 1956 roku. Kolejno, pozostawały w stanie pełnej gotowości przez kilka dni podczas kubańskiego kryzysu rakietowego w 1962 roku, kiedy to spodziewano się sowieckiego uderzenia rakietowego na Maltę.

W 1967 roku kompleks został przejęty przez NATO jako strategiczne centrum komunikacyjne do przechwytywania sowieckich okrętów podwodnych na Morzu Śródziemnym. Tę rolę pełnił przez dziesięć lat, kiedy to został ostatecznie zamknięty.

W 2009 roku Malta Heritage Trust rozpoczęła renowację tego historycznego obiektu. Wolontariusze spędzili wiele godzin na żmudnym przywracaniu go do dawnej świetności celem ostatecznego udostępnienia kompleksu zwiedzającym.

Lascaris War Rooms znajdują się pod Górnymi Ogrodami Barrakka i są udostępnione do zwiedzania od poniedziałku do soboty w godzinach 10:00-16:30. Można je zwiedzać na własną rękę – dostępne są audioprzewodniki z wyborem kilku języków. Można również skorzystać z wycieczki zorganizowanej – przewodnik oprowadza dwa razy dziennie: o 10:30 oraz o 13:00. Bilet dla osoby dorosłej kosztuje 14 Euro, a wycieczka z przewodnikiem 17 Euro. Oczywiście, ceny oraz godziny mogą ulegać zmianie, w związku z tym najlepiej zawsze sprawdzić aktualne informacje na oficjalnej stronie kompleksu: Lascaris War Rooms.

Jak się dostać do Lascaris War Rooms?

Najlepiej od Górnych Ogrodów Barrakka. Znajduje się w nich nieco mylący znak „Lascaris War Rooms”, który kieruje prosto do Saluting Battery. I nie byłoby w tym nic złego – w końcu jest to okazja, by obejrzeć armaty z bliska… Jednak za taką przyjemność płaci się ekstra 3 Euro. Jeśli chodzi o same wystrzały z armat, to zdecydowanie lepiej widać je z tarasu widokowego Górnych Ogrodów Barrakka. O Saluting Battery zaraz napiszę dwa słowa. Skończmy jednak najpierw omawianie trasy do Lascaris War Rooms.

Można oczywiście przejść przez Saluting Batterry za te 3 Euro, a można wyjść na zewnątrz Ogrodów Barrakka i rozejrzeć się za znakiem tuż za bramą. Droga prowadzi schodami w dół, w kompletnie nie wyglądający na atrakcję turystyczną tunel. Niech Was to nie zrazi. Znaki będziecie widzieć już co kawałek.

Saluting Battery

Wracając do Saluting Battery – to bateria artyleryjska z XVI wieku. Początkowo oczywiście jej zadaniem była ochrona portu przed atakami od strony morza. Później – z uwagi na swoje położenie – miała za zadanie informować o nadciągających statkach i witać znamienite osobistości. Stąd oddawano salwy armatnie z okazji świąt państwowych i religijnych, ważnych wydarzeń, a także na powitanie przyjezdnych dostojników i okrętów. Od lat dwudziestych XIX wieku w południe strzelano z armaty, aby zasygnalizować dokładną godzinę dnia i na tej podstawie kapitanowie statków kalibrowali swoje chronografy na pokładzie.

Obecnie salwy armatnie można podziwiać dwa razy dziennie: o 12:00 i o 16:00, a wystrzały mają znaczenie symboliczne. Bateria przeszła zakrojony na szeroką skalę proces renowacji przeprowadzony przez Malta Heritage Trust oraz Malta Tourism Authority. Jeśli zatem jesteście w stolicy, warto podejść o wyznaczonej godzinie, by usłyszeć wystrzał, który przeniesie Was na moment w odległe czasy.

Może Cię zainteresuje:

Malta i Gozo – gdzie spać?: